Kinh nghiệm cho sinh viên kiến trúc đã ra trường
lecciones.gif
Ảnh: Nicolás Valencia

Mỗi kiến trúc sư ắt hẳn từng trải qua những ngày làm việc chăm chỉ để lên ý tưởng cho dự án, ghi nhớ từng câu chữ, chuẩn bị tốt nhất có thể cho buổi diễn thuyết sắp tới và trải qua vô vàn cảm xúc trăn trở không biết ý tưởng liệu có được chấp nhận.

Rồi ngày quan trọng cũng tới, phải trình bày trước một hội đồng về công trình mình đã ấp ủ từ lâu, rồi trong quá trình họ chợt nhận ra rằng nó hoàn toàn không giống những viễn cảnh đã được hình dung suốt một thời gian dài. Mọi người bắt đầu thì thầm trao đổi, tiếp đó là một khoảng im lặng và họ thông báo ý tưởng của người kiến trúc sư đã được chấp nhận. Khoảnh khắc ấy xóa tan mọi mệt mỏi dồn nén, trong thời gian nghỉ ngơi sau đó, một câu hỏi khác xuất hiện: “Bước tiếp theo là gì?”

Trường đại học hiện hướng đến mô hình đào tạo chuyên nghiệp, không còn đơn thuần trao bằng và đánh giá năng lực theo thành tích. Trước khi bước ra tự tìm kiếm hướng đi và cơ hội thể hiện trình độ, 9 kinh nghiệm dưới đây có thể phần nào giúp ích cho những kiến trúc sư trẻ đang đi trên bước đầu sự nghiệp của mình.

1. Trường học cung cấp kỹ năng, không phải nghề nghiệp

Nếu chưa có định hướng rõ rằng, nhiều người sẽ nghĩ đại học là cơ hội tốt nhất để đảm bảo một công việc ổn định. Nhất là khi truyền thông luôn dùng những bảng xếp hạng ngành nghề để thuyết phục người xem. Tuy vậy, theo học kiến trúc cũng chưa chắc đã trở thành kiến trúc sư, đây là sai lầm phổ biến của nhiều sinh viên chưa có nhiều kinh nghiệm va vấp, rồi họ sẽ nhận ra bản chất công việc kiến trúc không giống hoàn toàn những gì trường lớp đào tạo và xã hội kỳ vọng.

Nhưng nếu nhận thấy những kỹ năng trường học cung cấp, công đoạn sáng tạo có thể trở nên hiệu quả và cũng ăn khớp với quan điểm sau.

2. Không phải ai cũng làm thiết kế

Thời gian đại học của một sinh viên kiến trúc thường xoay quanh những giờ thực hành trong studio, từ đó hình thành tâm lý chung rằng thiết kế là kỹ năng đặc trưng mà mọi người đều nắm bắt. Sự thật là quá trình tích lũy kiến thức cũng giống như chiếc phễu, không quan trọng từng cá nhân thực hiện công đoạn gì, miễn là cuối cùng vẫn cho ra những thành quả thiết kế, dù chỉ là chiếc hộp.

Các nhà quy hoạch, bài trí phong cảnh, xây dựng, quản lý hay giảng viên thường gặp khó khăn khi thực hành kỹ năng này. Nhưng khi vượt qua được đồ án thiết kế tốt nghiệp, họ sẽ có nguồn động lực và quyết tâm to lớn cho những công việc khác.

3. Biết cách đàm phán, thương thuyết

Mark Wigley, cựu hiệu trường Trường Kiến trúc và Quy hoạch Columbia từng nói kiến trúc mang “99% ẩn giấu và 1% phơi bày”. Mỗi thiết kế đều có những lớp ý khác nhau tùy vào bàn tay người kiến trúc sư, họ quán xuyến ngân sách, quy chuẩn, phương pháp kỹ thuật, ngân sách, thời hạn, quản lý, thi công, song nhân tố quan trọng nhất là khách hàng – người đặt ra yêu cầu và ngã giá.

Trường lớp thường dạy chuyên sâu mảng thiết kế, điều này giúp ích cho việc trau dồi kỹ năng chuyên môn song cách thức đàm phán với đối tác cũng là điều hết sức cần thiết. Giảng viên không còn, thay vào đó là những khách hàng, chuyên gia, nhà thầu. Sẽ không ai đề cao ý kiến cá nhân, mọi người đều muốn đóng góp tiếng nói của mình trong công cuộc đàm phán.

4. Học cách làm nhóm

Làm việc nhóm là phương pháp không thể thiếu tại môi trường học tập. Nhưng các thành viên thường phân chia nhiệm vụ giống một dây chuyền lắp ráp xe hơi. Khi đến hạn thì mọi người cùng ghép các ý tưởng với nhau.

Việc nhóm thực sự còn hơn thế, kỹ năng này khớp với tiêu chí biết đàm phán nói trên. Ngoài ra, trong giới chuyên môn có sự phân bậc rõ ràng nên các ý kiến được đánh giá cao hay thấp còn phụ thuộc vào tùy thành viên. Nhưng điều này không có nghĩa chúng ta phải ngần ngại khi bày tỏ quan điểm.

5. Nói năng mạch lạc

Ngôn ngữ kiến trúc rất đặc biệt, nó chứa một lượng không nhỏ các thuật ngữ mà các giáo sư thấy thích thú vì họ được hồi tưởng lại những tháng ngày đi học. Tuy nhiên trong con mắt xã hội, kiến trúc sư trông rất kỳ quặc khi thường xuyên diễn đạt phức tạp như vậy.

Nói chuyện không mạch lạc khác với việc sở hữu vốn từ vựng phong phú. Đôi khi không nói gì cả lại mang ý nghĩa hoàn toàn khác hẳn. Chẳng hạn như đối với những công trình có hình dáng khác lạ mà chỉ người kiến trúc sư mới hiểu, hãy diễn đạt lại ý tưởng theo cách gãy gọn hơn, thậm chí là kiệm lời.

6. Thống kê lương không có nghĩa lý gì

Đơn giản thì đây là vấn đề cung-cầu. Nguồn cung càng lớn thì nhân công (kiến trúc sư) càng rẻ. Đừng chán nản khi thấy bảng thống kê không khớp với trình độ chuyên môn cá nhân.

7. Chủ động

Trước kia giới kiến trúc có Le Corbusier và Mies van der Rohe, giờ đến Bjarke Ingels. Những kiến trúc sư thành công nhất là những người biết chủ động, thay vì đợi khách hàng, họ tự liên hệ với những lĩnh vực khác, bứt khỏi các quy chiếu thông thường và sáng tạo theo cách riêng. Những con người khao khát được hiện thực hóa hệ tư tưởng của mình.

Lời khuyên: Chớ thực hiện ý tưởng nếu chưa có khả năng truyền đạt. Kiến thức có ích cho xã hội là những gì có thể thúc đẩy trao đổi thông tin giữa con người, chúng cần được chia sẻ, thảo luận, mở rộng và đối chiếu.

8. Lịch sử kiến trúc có phải do xã hội kiến tạo? Tại sao ít có nữ kiến trúc sư nổi tiếng?

Người viết đồng tình với ý kiến cho rằng lịch sử là do xã hội gây dựng nên. Đó là những chương sách mà nhiều thế hệ đã chung tay chắp bút với sự chứng thực của giới học thuật. Thật lạ khi lĩnh vực kiến trúc ít thấy gương mặt của người phụ nữ nào. Càng ngày càng có nhiều bằng chứng về phân biệt đối xử trong thế kỷ 20. Đáng tiếc đây lại là vấn đề đã len lỏi trong một thời gian dài, chưa nói đến sự công nhận dành cho các nhóm dân tộc thiểu số.

Có bao nhiêu nữ kiến trúc sư đã thắng giải Pritzker? Một, Zaha.

Bao nhiêu người gốc Latin? Bốn.

Châu Phi? Không ai.

Liệu con số thực có hạn hẹp như vậy không? Tiến trình lịch sử đã được truyền đạt suốt một chặng đường dài và những thông tin nó cung cấp mặc định coi là chính tác. Nhiệm vụ của ta là tránh lặp lại những sai lầm cũ và mở rộng tương lai theo viễn cảnh đa dạng, phong phú.

9. Không ai biết gì cả, hãy học dần trong quá trình

Khi tốt nghiệp đại học, không ai tự tin với vốn kiến thức mà tự bản thân cho là quá ít ỏi. Giống như tham gia một bữa tiệc tự chọn với đủ món ăn mà cuối cùng vẫn không no nê. Nhưng dù sao trải nghiệm sau đại học sẽ trang bị những kiến thức bổ ích, và các mối quan hệ cũng có thể giúp đỡ phần nào.

Hãy dám thử, thất bại, tìm tòi, và thành công.


Biên tập: An Nguyễn

Đánh giá

231 thích
Upvote Downvote

Total votes: 2

Upvotes: 2

Upvotes percentage: 100.000000%

Downvotes: 0

Downvotes percentage: 0.000000%

Loading Facebook Comments ...

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Kinh nghiệm cho sinh viên kiến trúc đã ra trường

đăng nhập

Thông qua tài khoản Mạng xã hội

Chưa có tài khoản?
đăng ký

Khởi tạo mật khẩu

Quay về
đăng nhập

đăng ký

Điền thông tin và bấm nút "Đăng ký"

Quay về
đăng nhập

Xin chào!

hoặc

Đăng nhập

Quên mật khẩu?

Chưa có tài khoản? Đăng ký

Đóng
của

    Đang xử lý file...